Ondernemen is vooruitkijken. Zeker als fiscale regels veranderen, subsidies verschuiven of handhaving wordt aangescherpt. In deze actualiteiten voor kwartaal 1 van 2026 zetten wij de belangrijkste ontwikkelingen voor je op een rij. Zodat je weet waar je kansen kunt benutten, waar risico’s kunnen ontstaan en wat aandacht verdient.
Het nieuwe kabinet-Jetten heeft in het Coalitieakkoord het voorgenomen beleid bekendgemaakt voor zelfstandigen. Het kabinet wil delen van de twee voorstellen die er nu zijn om schijnzelfstandigheid tegen te gaan (de Zelfstandigenwet en de Wet Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden, Vbar) samenvoegen. Uit de wet Vbar wil het kabinet het deel dat over het rechtsvermoeden gaat overbrengen naar een apart wetsvoorstel. Kortgezegd komt dit erop neer dat bij een uurtarief van € 36 of minder ervan wordt uitgegaan dat de arbeid in dienstbetrekking is verricht, tenzij je als opdrachtgever kunt aantonen dat er toch geen sprake is van een arbeidsovereenkomst. Voor het overige wordt voor de criteria voor het zelfstandig ondernemerschap aangesloten bij de Zelfstandigenwet. Die wet beoordeelt de werkrelatie aan de hand van een zelfstandigentoets en een werkrelatietoets. Bij de zelfstandigentoets wordt beoordeeld of de persoon die het werk uitvoert zich in het economisch verkeer als zelfstandige gedraagt. Daarbij wordt ook gekeken naar toereikende voorzieningen voor pensioen en arbeidsongeschiktheid. Bij de werkrelatietoets wordt beoordeeld of de opdrachtnemer de werkzaamheden zelfstandig kan uitvoeren. Hierbij zijn van belang de wil van partijen, de vrijheid om de werkwijze en werktijden zelf te bepalen en of de opdrachtnemer een ondergeschikte positie heeft in je organisatie van de opdrachtgever. Kan de werkrelatie beide toetsen doorstaan, dan is er sprake van zelfstandig ondernemerschap.
De zogenoemde ‘zachte landing’ die de Belastingdienst hanteert bij de handhaving op schijnzelfstandigheid is op aandringen van de nieuwe Tweede Kamer toch deels verlengd. Daardoor blijft een bedrijfsbezoek het startpunt bij de handhaving. De Belastingdienst gaat daarbij eerst in gesprek met je als opdrachtgever over de inhuur van zzp’ers. Tijdens dit gesprek word je er zo nodig op gewezen aandacht te hebben voor de kwalificatie van de arbeidsrelaties en mogelijke risico’s van schijnzelfstandigheid. De Belastingdienst kan er dan voor kiezen om nog geen boekenonderzoek te starten, waardoor je dus als het ware eerst wordt gewaarschuwd en in de gelegenheid wordt gesteld om verbeteringen door te voeren. Komt er wel een boekenonderzoek? Dan kan de Belastingdienst kiezen voor een onderzoek over een kalenderjaar of over een recent aangiftetijdvak.
Geen verzuimboete, wel vergrijpboete
Daarnaast worden er ook in 2026 geen verzuimboetes opgelegd in het kader van de handhaving op schijnzelfstandigheid. In 2026 kunnen er wél vergrijpboetes worden opgelegd aan opdrachtgevers en zelfstandigen in gevallen van opzet of grove schuld. Ook blijft het voor de Belastingdienst mogelijk om over de periode vanaf 1 januari 2025 naheffingsaanslagen op te leggen.
Let op
Goedgekeurde lopende modelovereenkomsten worden nog geëerbiedigd tot eind 2029. Dit betekent dat je als opdrachtgever nog tot 2030 gevrijwaard bent van naheffing van loonheffingen als je daadwerkelijk werkt volgens de goedgekeurde modelovereenkomst.
Sinds 3 maart 2026 is het aanvraagloket voor de Subsidieregeling schoon en emissieloos bouwmaterieel (SSEB) open. Deze subsidie is bedoeld voor in Nederland gevestigde bouwbedrijven die bouwmaterieel hebben of bouwmaterieel verhuren. Er zijn binnen deze subsidieregeling 3 categorieën te onderscheiden. De SSEB Aanschaf (1) is bedoeld voor de koop of lease van een nieuw emissieloos bouwvoertuig of bouwmachine. De SSEB Retrofit (2) is een subsidie voor het verduurzamen van bestaande bouwwerktuigen. Daarnaast is er de Innovatiesubsidie (3) die bestaat uit 2 onderdelen:
Aanvraagprocedure gewijzigd
Dit jaar is de aanvraagprocedure gewijzigd. De tenderprocedure is vervangen door een ‘wie het eerst komt, wie het eerst maalt’-procedure. Het is daarom extra belangrijk om de SSEB-aanvraag vanaf 3 maart a.s. zo snel mogelijk in te dienen.
Je kunt de SSEB-subsidie niet meer combineren met de milieu-investeringsaftrek.
Als eigenaar van een bedrijfspand ben je sinds 2023 verplicht om energiebesparende maatregelen te treffen als je bedrijfslocatie jaarlijks meer dan 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas (of iets gelijkwaardigs) verbruikt. Het gaat hier om het verplicht doorvoeren van alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder. Denk hierbij aan isolatie (van dak, spouwmuren, vloer, leidingen en apparatuur), LED-verlichting, zonnepanelen, ventilatie en temperatuurregeling. De RVO beheert een lijst met de exacte maatregelen die per bedrijfstak gelden en met welke terugverdientijd.
Voor energiebesparende investeringen zijn verschillende subsidies en fiscale voordelen beschikbaar. Denk aan de Energie-investeringsaftrek (EIA) en de Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing (ISDE) voor zakelijke gebruikers.
Handhaving
De lokale Omgevingsdienst kan een controle uitvoeren op de naleving van deze verplichting en hieraan gevolgen verbinden. Als bij een controle is vastgesteld dat je energiebesparende maatregelen moet treffen, ontvang je hierover een brief. De maatregelen moeten binnen zes maanden na de verzenddatum van de betreffende brief zijn doorgevoerd. Ben je van mening dat deze termijn niet haalbaar is? Dan kun je binnen een termijn van vier weken na de verzenddatum van de betreffende brief een plan van aanpak indienen bij de Omgevingsdienst. In dit plan van aanpak moet je aangeven binnen welke termijn een maatregel alsnog wordt doorgevoerd. De Omgevingsdienst beoordeelt of hiermee kan worden ingestemd. Ga je niet tot actie over binnen de gestelde termijn, dan kan een dwangsomtraject worden opgestart.
Huurder op de hoogte
Verhuur je het bedrijfspand en voldoe je niet aan je verplichtingen? In dat geval ontvangt de huurder ook een afschrift van de brief van de Omgevingsdienst. Deze ontwikkeling kan immers ook gevolgen hebben voor zijn of haar bedrijfsuitoefening. Denk bijvoorbeeld aan het (tijdelijk) stilleggen van de werkzaamheden in verband met de uit te voeren werkzaamheden.
Heb je als ondernemer zonder personeel (je hebt geen loonheffingennummer) in 2025 gebruikgemaakt van de regeling speur- en ontwikkelingswerk (S&O-werk) voor je innovatieve investeringen? Dan kom je mogelijk voor de S&O-aftrek in aanmerking. Deze aftrek bedroeg voor 2025 maximaal € 15.738, verhoogd met € 7.875 als je een starter was. Je moet in 2025 wel aan het urencriterium hebben voldaan. Dat wil zeggen dat je in beginsel minimaal 1.225 uren hebt besteed aan je onderneming. Daarbij heb je ten minste 500 uur besteed aan speur- en ontwikkelingswerk, waarvoor de RVO een S&O-verklaring heeft afgegeven. Heb je feitelijk minder dan 500 S&O-uren gerealiseerd? Dan moet je dit uiterlijk 31 maart 2026 doorgeven via het eLoket van de RVO. Als je de S&O-uren niet tijdig hebt doorgegeven, krijg je eerst een herinnering. Geef je ook daarna de gerealiseerde S&O-uren niet op aan de RVO, dan wordt ervan uitgegaan dat je geen S&O-uren hebt gerealiseerd. Je moet dan de S&O-aftrek terugbetalen, verhoogd met een boete.
Neem je deel aan een fiscale eenheid voor de omzetbelasting? Weet dan dat een wijziging bij een van de deelnemers schriftelijk moet worden gemeld bij de Belastingdienst. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een opheffing of fusie, het toevoegen van een nieuwe deelnemer of de verkoop van aandelen. De wijziging kan betekenen dat de fiscale eenheid ophoudt of doorgaat in een andere samenstelling. Het tijdig schriftelijk melden van een wijziging is met name van belang voor de aansprakelijkheid. Het niet of niet tijdig melden van een wijziging bij een van de deelnemers heeft zowel gevolgen voor een uittredende (rechts)persoon als voor de (rechts)personen die in de fiscale eenheid voor de omzetbelasting blijven:
Let op!
Zolang de wijziging niet schriftelijk wordt doorgegeven aan de inspecteur, blijft de hoofdelijke aansprakelijkheid bestaan. Als de Belastingdienst zelf een wijziging vaststelt, wordt de dagtekening van de beschikking als datum van de melding aangehouden.
Wil je weten wat deze ontwikkelingen concreet betekenen voor jouw onderneming?
De accountants en adviseurs van telt® denken met je mee en rekenen het graag voor je door. Zo weet jij precies waar je kunt bijsturen en wat voor jouw onderneming echt telt.
Op deze pagina is de stand van zaken in wet- en regelgeving verwerkt tot en met 10 februari 2026. Hoewel de uiterste zorg is nagestreefd ten aanzien van de inhoud, kan niet volledig worden ingestaan voor eventuele fouten en onvolledigheden. telt® sluit bij deze de aansprakelijkheid hiervoor uit. Voor een toelichting kun je altijd contact met ons opnemen.